Гастроентерология. Болести на хранопровода.

1
ÂÚÒÐÅØÍÀ ÌÅÄÈÖÈÍÀ ÃÀÑÒÐ ÎÅÍÒÅÐÎËÎÃÈß
ÃÀÑÒÐÎÅÍÒÅÐÎËÎÃÈß
ÁÎËÅÑÒÈ ÍÀ ÕÐÀÍÎÏÐÎÂÎÄÀ
ÊÐÀÒÊÀ ÀÍÀÒÎÌÈ×ÍÀ
È ÔÈÇÈÎËÎÃÈ×ÍÀ
ÕÀÐÀÊÒÅÐÈÑÒÈÊÀ
ÍÀ ÕÐÀÍÎÏÐÎÂÎÄÀ
Ç. Ñïàñîâà
Õðàíîïðîâîäúò å äúëúã ïðèáëèçèòåëíî 24 ñì. Ðàçïîëîæåí
å íà íèâîòî íà 6-è öåðâèêàëåí (Ñ 6) è 11-è òîðàêàëåí ïðåøëåí
( Òh 11). Òîé çàïî÷âà ñ ãîðíèÿ åçîôàãåàëåí ñôèíêòåð (ÃÅÑ),
ôîðìèðàí îò êðèêî-ôàðèíãåàëíèÿ ìóñêóë, ñëåä òîâà
ïðåìèíàâà çàä arcus aortae è íàâëèçà â ãðúäíàòà êëåòêà îò
äÿñíàòà ñòðàíà. Ñëåä êàòî çàâèâà íàïðåä, õðàíîïðîâîäúò
ïðåìèíàâà â êîðåìíàòà êóõèíà ïðåç hiatus esophagus,
îáðàçóâàí îò äÿñíîòî êðà÷å íà äèàôðàãìàòà. Âðúçêàòà
ìåæäó õðàíîïðîâîäà è ñòîìàõà ñå íàðè÷à ãàñòðî-
åçîôàãåàëíà âðúçêà, ëîêàëèçèðàíà ïðèáëèçèòåëíî íà îêîëî
40 ñì îò ðåçöèòå.
Ëèãàâèöàòà íà õðàíîïðîâîäà å ïîêðèòà îò ìíîãîñëîåí
ïëîñúê íåâðîãîâÿâàù åïèòåë ñ èçêëþ÷åíèå íà äèñòàëíèòå
1-2 ñì, êúäåòî òîé ïðåìèíàâà â öèëèíäðè÷åí. Òîâà å
ïðåäïîñòàâêà çà ðàçâèòèå íà àäåíîêàðöèíîì â òàçè çîíà.
Ñòåíàòà íà õðàíîïðîâîäà å èçãðàäåíà îò 2 ìóñêóëíè ñëîÿ:
âúòðåøåí – öèðêóëÿðåí, è âúíøåí - ëîíãèòóäèíàëåí. Â
ãîðíàòà òðåòà íà õðàíîïðîâîäà íàïðå÷íîíàáðàçäåíàòà
ìóñêóëàòóðà, êîÿòî å äèðåêòíî ïðîäúëæåíèå íà
ôàðèíãåàëíàòà, ïîñòåïåííî ïðåìèíàâà â ãëàäêà ìóñêó-
ëàòóðà. Ïðè õðàíîïðîâîäà çà ðàçëèêà îò îñòàíàëèòå îðãàíè
íà ãàñòðî-èíòåñòèíàëíèÿ òðàêò ëèïñâà ñåðîçíà îáâèâêà.
Íåðÿäêî ïðè êîðîçèâíè èçãàðÿíèÿ íà õðàíî-ïðîâîäà è òåæêè
èíôåêöèè ìîæå äà íàñòúïè ïåðôîðàöèÿ è ðàçâèòèå íà
ìåäèàñòèíèò.
Êðúâîñíàáäÿâàíåòî íà õðàíîïðîâîäà ñå îñúùåñòâÿâà îò
êëîí÷åòà íà à. thyreoidea inf., a. bronchialis, a. phrenica inf, a.
gasrica sin. Âåíîçíàòà êðúâ ñå îòòè÷à êúì v. brachiocephalica
(çà øèéíàòà ÷àñò íà õðàíîïðîâîäà), êúì vv. àzygos è
hemyazygos (çà ãðúäíàòà ÷àñò) è êúì âåíèòå íà ñòîìàõà è v.
portae ( çà êîðåìíàòà ìó ÷àñò). Ñúùåñòâóâàò ðåäèöà
àíàñòîìîçè ìåæäó âåíèòå â ñòåíàòà íà õðàíîïðîâîäà. ×ðåç
òÿõ îòòè÷àíåòî íà êðúâòà ìîæå äà ñòàíå êàêòî â ïîñîêà íà v.
cava supp., òàêà è â ïîñîêà íà v. portae (ïîðòî-êàâàëíà
àíàñòîìîçà). A.gastrica sin å âàæíà ïîðòîñèñòåìíà âðúçêà
îñîáåíî ïðè áîëíèòå ñ ïîðòàëíà õèïåðòîíèÿ. Ëèìôíèÿò
äðåíàæ ñå îñúùåñòâÿâà êúì íàé-áëèçêèòå ëèìôíè âúçëè.
Ëèìôàòà îò ãîðíàòà ÷àñò íà õðàíîïðîâîäà ñå äðåíèðà â
öåðâèêàëíèòå èëè ìåäèàñòèíàëíèòå ëèìôíè âúçëè, äîêàòî
äðåíèðàíåòî íà äèñòàëíèòå ñåãìåíòè ñå îñúùåñòâÿâà â
ëèìôíèòå âúçëè, ðàçïîëîæåíè ïî ìàëêàòà êðèâèíà íà
ñòîìàõà, ìàëêîòî áóëî è õèëóñà íà ÷åðíèÿ äðîá. Õðàíî-
ïðîâîäúò ñå èíåðâèðà îò n. vagus è âëàêíà îò truncus
sympathicus.
Ãîðíèÿò åçîôàãåàëåí ñôèíêòåð (ÃÅÑ) å çîíà ñ âèñîêî
íàëÿãàíå, ðàçïîëîæåíà íà ãîðíàòà ãðàíèöà íà
õðàíîïðîâîäà. Òîé ñå îòâàðÿ ïðè ïðåãëúùàíå íà õðàíà.
Äúëæèíàòà ìó å 3-5 ñì. Âúëíîîáðàçíè ïåðèñòàëòè÷íè
äâèæåíèÿ ïî ïðîòåæåíèå íà òÿëîòî íà õðàíîïðîâîäà
èçòëàñêâàò õðàíàòà íàäîëó.  äèñòàëíàòà ìó ÷àñò å
ðàçïîëîæåí äîëíèÿò åçîôàãåàëåí ñôèíêòåð (ÄÅÑ).
Ôèçèîëîãè÷íî ÄÅÑ ïðåäñòàâëÿâà ñåãìåíò îò òîíè÷íî
êîíòðàõèðàí ãëàäúê ìóñêóë ñ äúëæèíà 3-4 ñì. Îñíîâíàòà
ìó ôóíêöèÿ å äà ïðåäîòâðàòè ðåôëóêñà íà ñòîìàøíî
ñúäúðæèìî. Ðåäèöà ôàêòîðè ïîâëèÿâàò íåãîâàòà
ôóíêöèÿ. Íàïðèìåð ïðèåìúò íà õðàíà, áîãàòà íà
áåëòúöè, àëêàëèçèðàíåòî íà ñòîìàøíîòî ñúäúðæèìî,
ãàñòðèíúò, âàçîïðåñèíúò, êàêòî è àíòèõîëèíåðãè÷íèòå
ìåäèêàìåíòè ïîâèøàâàò íàëÿãàíåòî â ÄÅÑ. Îáðàòíî,
êîíñóìàöèÿòà íà ìàçíè õðàíè, øîêîëàä, ïîíèæàâàíåòî
íà ñòîìàøíàòà êèñåëèííîñò, ñåêðåòèíúò, ãëþêàãîíúò,
íèòðîãëèöåðèíúò ïîíèæàâàò íàëÿãàíåòî íà ÄÅÑ è
óëåñíÿâàò ðåôëóêñà.
ÇÀÁÎËßÂÀÍÈßÒÀ ÍÀ
ÕÐÀÍÎÏÐÎÂÎÄÀ
Ç. Êðúñòåâ
I. Ïúðâè÷íè àíîìàëèè
�‹ìåìáðàííè äèàôðàãìè - ïðúñòåí íà Schatzki
�‹ñèíäðîì íà Plummer-Vinson (Kelly-Paterson) -
õèïîõðîìíà æåëÿçîäåôèöèòíà àíåìèÿ è ìåìáðàíà èëè
äèàôðàãìà ïîä âõîäà íà õðàíîïðîâîäà, ñðåùó Ñ5-Ñ6
�‹äèâåðòèêóëè - ôàðèíãîåçîôàãåàëåí (Zenker),
ñðåäíî òîðàêàëåí, åïèôðåíè÷åí
�‹ôèñòóëè
�‹âàðèöè
II. Åçîôàãèòè
�‹ êîðîçèâåí åçîôàãèò
�‹ðåôëóêñ åçîôàãèò
�‹èíôåêöèîçåí åçîôàãèò
�‹ îñòðè ìåäèêàìåíòîçíè ëåçèè (äîêñàöèêëèí,
êàëèåâ õëîðèä)
III. Äâèãàòåëíè (ìîòîðíè) íàðóøåíèÿ
ïúðâè÷íè
�‹àõàëàçèÿ íà ÄÅÑ
�‹äèôóçåí ñïàçúì
âòîðè÷íè
�‹ñêëåðîäåðìèÿ
�‹äèàáåò
IV. Ïðîöåñè, çàåìàùè ïðîñòðàíñòâî â õðàíîïðîâîäà

2
ÂÚÒÐÅØÍÀ ÌÅÄÈÖÈÍÀÃÀÑÒÐÎÅÍÒÅÐÎËÎÃÈß
ÀÕÀËÀÇÈß
Ç. Ñïàñîâà
Ïàòîôèçèîëîãè÷íè äàííè. Àõàëàçèÿòà å ïúðâè÷íî
ìîòîðíî çàáîëÿâàíå íà õðàíîïðîâîäà ñ íåèçâåñòíà
åòèîëîãèÿ. Íàáëþäàâàò ñå ïàòîëîãîàíàòîìè÷íè ïðîìåíè
â plexus Auerbachi, ïðåäñòàâåíè ïðåäèìíî îò èçðàçåíà,
íî îãíèùíà èíôèòðàöèÿ îò Ò-ëèìôîöèòè, åîçèíîôèëè è
ìàñòîöèòè, ñ íàìàëåíèå äî çàãóáà íà ãàíãëèîíàðíèòå
êëåòêè è ðàçðàñòâàíå íà ñúåäèíèòåëíà òúêúí. Îòêðèâàò ñå
ïðîìåíè è â äîðçàëíèòå ÿäðà íà âàãóñà. Íàáëþäàâà ñå
ïàòîëîãè÷íà ïåðèñòàëòèêà íà òÿëîòî íà õðàíîïðîâîäà,
êîÿòî âîäè äî âèñîêî íàëÿãàíå ïðè ïîêîé íà ÄÅÑ è
íåâúçìîæíîñò çà îòïóñêàíåòî ìó ïî âðåìå íà ïðå-
ãëúùàíå. Äèàìåòúðúò íà õðàíîïðîâîäà ñå ðàçøèðÿâà,
ìóñêóëàòóðàòà õèïåðòðîôèðà, çà äà óñïåå äà ïðèäâèæè
(èçòëàñêà) õðàíà ïðåç ÄÅÑ, êîéòî å ñ ïðîìåíåíà ôóíêöèÿ.
Ïðè áîëíèòå ñ àõàëàçèÿ êàðöèíîìúò íà õðàíîïðîâîäà ñå
ðàçâèâà 10 ïúòè ïî-÷åñòî â ñðàâíåíèå ñ îáùàòà ïîïóëàöèÿ.
Êëèíè÷íà êàðòèíà
Ïî-ãîëÿìàòà ÷àñò îò ïàöèåíòèòå èìàò îïëàêâàíèÿ äîñòà
ãîäèíè, ïðåäè äà ïîòúðñÿò ìåäèöèíñêà ïîìîù.
Ïðè 95-100% îò áîëíèòå ñ àõàëàçèÿ âîäåùè â êëèíè-÷íàòà
êàðòèíà ñà äèñôàãèÿòà ïðè ïðèåìàíå íà òâúðäè è òå÷íè
õðàíè, ðåãóðãèòàöèÿòà è çàãóáàòà íà òåãëî.
Äèñôàãèÿòà â íà÷àëíèòå ñòàäèè ìîæå äà áúäå ñàìî ïî
îòíîøåíèå íà òâúðäèòå õðàíè. Áîëíèòå ñ àõàëàçèÿ íàé-
÷åñòî ëîêàëèçèðàò äèñôàãèÿòà ñè â îáëàñòòà íà øèÿòà è íà
processus xyphoideus. Ñ ãîäèíèòå òå ñå íàó÷àâàò äà
ïðåîäîëÿâàò òîçè ïðîáëåì ÷ðåç ïðèëàãàíå íà ðàçëè÷íè
ïðèéîìè, íàïðèìåð èçïúâàíå íà øèÿòà èëè äîïúëíè-òåëíî
ïðèåìàíå íà òå÷íîñòè ïðè õðàíåíå. Ñ íàïðåäâàíåòî íà
çàáîëÿâàíåòî è ðàçøèðÿâàíåòî íà õðàíîïðîâîäà ðåãóðãè-
òàöèÿòà ñòàâà ñåðèîçåí ïðîáëåì.
Ðåãóðãèòàöèÿòà íà íåñìëÿíà, çàäúðæàíà õðàíà èëè
ñëþíêà å ÷åñò ñèìïòîì ïðè âñè÷êè áîëíè ñ àõàëàçèÿ. ßâÿâà
ñå ïðåäèìíî â ëåãíàëî ïîëîæåíèå, ÷åñòî íîùåì, êàòî ãè
ñòðÿñêà è áóäè îò ñúí.
Îêîëî 40-60% îò áîëíèòå ñúîáùàâàò çà áîëêè â ãúðäèòå
èëè äèñêîìôîðò, ëîêàëèçèðàíè çàä ãðúäíàòà êîñò èëè â
îáëàñòòà íà processus xyphoideus. Òåçè áîëêè èìàò ñõîäíà
õàðàêòåðèñòèêà è ëîêàëèçàöèÿ ñ òåçè ïðè àíãèíà ïåêòîðèñ,
íî ñå îòëè÷àâàò ñ òîâà, ÷å áîëêàòà íå ñå çàñèëâà ïðè
íàòîâàðâàíå è ëèïñâà îáëåê÷åíèå ïðè ïîêîé. Ðåäóêöèÿòà
íà òåãëî å âñëåäñòâèå íà íàðóøåíîòî èçïðàçâàíå íà
õðàíîïðîâîäà, êàêòî è íà íàðóøåíîòî õðàíåíå. Íîùíà
êàøëèöà ñå íàáëþäàâà ïðè îêîëî 30% îò áîëíèòå. Òîçè
ñèìòîì íàé-÷åñòî å áåëåã íà âúçìîæíà àñïèðàöèÿ â
áðîíõèàëíîòî äúðâî íà çàäúðæàíî ñúäúð-æèìî â
õðàíîïðîâîäà. Â 7-8% îò áîëíèòå ñ àõàëàçèÿ êàòî
óñëîæíåíèå ñå ðàçâèâàò ðåöèäèâèðàùè áðîíõèòè èëè
ïíåâìîíèÿ.
Äèàãíîçàòà èìà çà öåë èçêëþ÷âàíåòî íà ìàëèãíåí
ïðîöåñ, àíãàæèðàù ãàñòðîåçîôàãåàëíàòà âðúçêà. Ïðè
ðåíòãåíîëîãè÷íî èçñëåäâàíå íà õðàíîïðîâîäà ñå
óñòàíîâÿâàò ëèïñà íà ïåðèñòàëòèêà â äèñòàëíèòå ìó 2/3,
ëîøî èçïðàçâàíå ñúñ çàäúðæàíà õðàíà è ñëþíêà, êîèòî
äàâàò õåòåðîãåííà ñÿíêà, ðàçïîëîæåíà íà âúðõà íà
áàðèåâàòà êîëîíà. Â ðàííèòå ñòàäèè íà çàáîëÿâàíåòî
�‹ òóìîðè
�‹ õèàòóñíà õåðíèÿ
V. Äðóãè
�‹Ñèíäðîì íà Mallory-Weiss - ëîíãèòóäèíàëíî
ðàçêúñâàíå íà ëèãàâèöàòà íà ïðåõîäà êàðäèÿ õðàíî-
ïðîâîä íàé-÷åñòî íà çàäíàòà ñòåíà - äî ìàëêàòà êðèâèíà.
Ïðè õèàòàëíà õåðíèÿ ÷åñòî ñå íàìèðàò ëåçèè íà ñàìàòà
ëèãàâèöà - ïðè ñèëíî ïîâðúùàíå ÷åñòî ó àëêîõîëèöè
ÎÑÍÎÂÍÈ ÊËÈÍÈ×ÍÈ ÑÈÌÏÒÎÌÈ ÏÐÈ
ÁÎËÅÑÒÈÒÅ ÍÀ ÕÐÀÍÎÏÐÎÂÎÄÀ
Ç. Ñïàñîâà
1. Äèñôàãèÿòà (dysphagia) ïðåäñòàâëÿâà çàòðóäíåíî
ïðåãëúùàíå. Äèñôàãèÿ ïðè ïðèåìàíå íà òâúðäè õðàíè ñå
ïîÿâÿâà ïðè îáñòðóêöèÿ íà õðàíîïðîâîäà â ðåçóëòàò íà:
êàðöèíîì, äîáðîêà÷åñòâåíà ñòðèêòóðà èëè âðîäåí ïðúñòåí.
Dysphagia lusoria ñå ðàçâèâà ïðè êîìïðåñèÿ íà õðàíî-
ïðîâîäà îò ñúä (a. subclavia dex). Äèñôàãèÿ ïðè êîíñóìàöèÿ
íà òå÷íè è òâúðäè õðàíè ñå íàáëþäàâà ïðè ìîòîðíà
äèñôóíêöèÿ íà õðàíîïðîâîäà â ðåçóëòàò íà: ñêëåðîäåðìèÿ,
àõàëàçèÿ, äèôóçåí ñïàçúì.
2. Îäèíîôàãèÿòà (odynophagia), èëè áîëêà ïðè ïðå-
ãëúùàíå, ñå ñðåùà ïðè àõàëàçèÿ è äèôóçåí ñïàçúì íà
õðàíîïðîâîäà. Òîçè ñèìïòîì ñå ïîÿâÿâà è ïðè óâðåæäàíå
íà ëèãàâèöàòà ìó ïîä âúçäåéñòâèå íà ïîãúëíàòè ñèëíè
êèñåëèíè èëè îñíîâè, íàé-÷åñòî ñ öåë ñàìîóáèéñòâî èëè
ïî ïîãðåøêà. Îäèíèôàãèÿ ñå ðàçâèâà ñúùî òàêà ïðè
ïåïòè÷åí åçîôàãèò, òåæêè èíôåêöèè íà õðàíîïðîâîäà (HIV,
Candida albicans, CMV, HSV, Mycobacterium avium intra-
cellulare), ëåêàðñòâåíî èíäóöèðàíè åçîôàãèòè (òàáëåòêè
êàëèåâ õëîðèä, òåòðàöèêëèíîâè ïðåïàðàòè, êëèíäàìèöèí,
òàáëåòêè, ñúäúðæàùè æåëÿçî è àñêîðáèíîâà êèñåëèíà ),
ðàäèà-öèîíåí åçîôàãèò.
3. Ïàðåíåòî å ñïåöèôè÷åí ñèìïòîì çà ãàñòðîåçî-
ôàãåàëíèÿ ðåôëóêñ.Óñåùà ñå çàä ãðúäíàòà êîñò è ñå
ðàçïðîñòðàíÿâà ïðîêñèìàëíî êúì óñòàòà.
Ôóíêöèîíàëíè íàðóøåíèÿ íà õðàíîïðîâîäà
Êðèêîôàðèíãåàëíàòà äèñôóíêöèÿ ñå ðàçâèâà â ðåçóëòàò
íà íàðóøåíèå â íîðìàëíîòî îòâàðÿíå íà ÃÅÑ ïîðàäè ëèïñà
íà êîîðäèíàöèÿ ìåæäó ðåëàêñèðàíåòî íà ÃÅÑ è ñèìóë-
òàíòíàòà êîíòðàêöèÿ íà ôàðèíêñà. Òîâà ìîæå äà äîâåäå äî
îáðàçóâàíå íà ôàðèíãîåçîôàãåàëåí (Öåíêåðîâ) äèâåðòèêóë.
Âîäåùè ñèìïòîìè â êëèíè÷íàòà êàðòèíà ñà äèñôàãèÿòà,
ðåôëóêñúò íà íåñìëÿíà õðàíà. Ïðè îôîðìåí Öåíêåðîâ
äèâåðòèêóë ìîæå äà ñå óñòàíîâè ìàñà, íàé-÷åñòî îò ëÿâàòà
ñòðàíà íà øèÿòà, êîÿòî íåðÿäêî ìîæå äà ïðåäèçâèêà
ïðèòèñêàíå íà òðàõåÿòà. Êîíòðàñòíî ðåíòãåíîâî èçñëåäâàíå
íà õðàíîïðîâîäà ñ ïðîñëåäÿâàíå íà àêòà íà ãúëòàíå
ïîçâîëÿâà îòêðèâàíå íà äèâåðòèêóëà. Ôèáðîãàñòðîñêîïèÿòà
å íåîáõîäèìà çà èçêëþ÷âàíå íà äðóã òèï óâðåæäàíèÿ íà
õðàíîïðîâîäà èëè êàðöèíîì. Ëå÷åíèåòî å õèðóðãè÷íî:
äèâåðòèêóëîòîìèÿ ñ èëè áåç êðèêîôàðèíãåàëíàòà ìèîòîìèÿ
èëè åíäîñêîïñêà èíöèçèÿ íà îáùàòà ñòåíà ìåæäó õðàíî-
ïðîâîä è äèâåðòèêóë.

3
ÂÚÒÐÅØÍÀ ÌÅÄÈÖÈÍÀ ÃÀÑÒÐ ÎÅÍÒÅÐÎËÎÃÈß
õðàíîïðîâîäúò ìîæå äà áúäå íåïðîìåíåí èëè ëåêî
ðàçøèðåí. Íàïðåäâàíåòî íà áîëåñòòà ñå ïîñëåäâà îò S-
îáðàçíî íàãúâàíå, èçðàçåíà äèëàòàöèÿ íà òÿëîòî íà
õðàíîïðîâîäà. Íàáëþäàâà ñå ïîñòåïåííî íàìàëÿâàíå íà
øèðèíàòà ìó â äèñòàëíèÿ ñåãìåíò, êîéòî çàâúðøâà ñúñ
çàòâîðåí ÄÅÑ ñ âèä íà ìèøà îïàøêà (Ôèã. 1).
Ìàíîìåòðèÿòà íà õðàíîïðîâîäà å íàé-÷óâñòâèòåëíèÿò
ìåòîä çà èçñëåäâàíå. ×ðåç íåÿ ñå óñòàíîâÿâàò âèñîêî
íàëÿãàíå ïðè ïîêîé íà ÄÅÑ è íåïúëíîòî ìó ðåëàêñèðàíå
ïî âðåìå íà ãúëòàíå, ëèïñà íà íîðìàëíà ïåðèñòàëòèêà ïî
öåëèÿ õðàíîïðîâîä. Ôèáðîãàñòðîäóîäåíîñêîïèÿòà å
íåîáõîäèìà çà èçêëþ÷âàíå íà êàðöèíîì, êàêòî è çà
îïðåäåëÿíå ñòåïåíòà íà åçîôàãèòà. Ïñåâäîàõàëàçèÿ ñå
ðàçâèâà ïðè êàðöèíîì íà ãàñòðîåçîôàãåàëíàòà âðúçêà èëè
ñúñåäíàòà çîíà. Ïñåâäîàõàëàçèÿ ñå ïîäîçèðà ïðè
âúçðàñòíè, êúñ ïåðèîä íà ïðîòè÷àíå è ïîä÷åðòàíà çàãóáà
íà òåãëî. Âñè÷êè ïàöèåíòè ñúñ ñóñïåêòíè ñèìòîìè òðÿáâà
äà áúäàò åíäîñêîïèðàíè ñ ïðåöèçåí îãëåä íà êàðäèÿòà è
ãàñòðîåçîôàãåàëíàòà âðúçêà.
Ëå÷åíèå
Ëå÷åíèåòî íà àõàëàçèÿòà öåëè ïîäîáðÿâàíå êîìôîðòà
íà áîëíèòå ÷ðåç ïîâëèÿâàíå íà îñíîâíèòå ñèìïòîìè è
ïîäîáðÿâàíå èçïðàçâàíåòî íà õðàíîïðîâîäà.
Ìåäèêàìåíòîçíîòî ëå÷åíèå âêëþ÷âà ïðèëàãàíåòî
ïðåäèìíî íà íèòðàòè ñ ïðîäúëæèòåëíî äåéñòâèå è
áëîêåðè íà Ñà-êàíàëè. Òåçè ìåäèêàìåíòè íàìàëÿâàò
íàëÿãàíåòî íà ÄÅÑ è âðåìåííî îòïóñêàò, íî íå ïîäîáðÿâàò
íàïúëíî ðåëàêñàöèÿòà íà ÄÅÑ, êàêòî è íå ïîâëèÿâàò
ïåðèñòàëòèêàòà. Äâåòå ãðóïè ïðåïàðàòè ñå ïðèëàãàò
ñóáëèíãâàëíî 15-45 ìèí ïðåäè õðàíà â äîçà 10-30 ìã çà
Nifedipine è 5-20 ìã çà Isosorbide dinitrate. Êëèíè÷íèÿò
îòãîâîð êúì òåçè ïðåïàðàòè å êðàòúê è åôåêòúò íàìàëÿâà
ñ âðåìåòî. Íàé-÷åñòî ñå íàáëþäàâàò ñëåäíèòå ñòðàíè÷íè
åôåêòè: ãëàâîáîëèå, õèïîòîíèÿ, îòîöè ïî ïîäáåäðèöèòå
Åíäîñêîïñêîòî èíæåêòèðàíå íà áîòóëèíîâ òîêñèí â
ÄÅÑ èíõèáèðà Ñà–çàâèñèìîòî îñâîáîæäàâàíå íà
àöåòèëõîëèí îò íåðâíèòå îêîí÷àíèÿ è òàêà áàëàíñèðà
ñåëåêòèâíàòà çàãóáà íà èíõèáèòîðíè íåâðîòðàíñìèòåðè.
Ïðèëîæåíèåòî íà áîòóëèíîâ òîêñèí ïîâëèÿâà äèñôà-ãèÿòà
ïðè 70-80% îò áîëíèòå.
Ïíåâìàòè÷íàòà äèëàòàöèÿ íà õðàíîïðîâîäà ñúùî å
åäèí îò íàé-åôèêàñíèòå íåõèðóðãè÷íè ìåòîäè çà ëå÷åíèå
íà ïàöèåíòèòå ñ àõàëàçèÿ. Åôåêò ñå ïîñòèãà ïðè 70-90% îò
òÿõ. Ïíåâìîäèëàòàöèÿ ñå èçâúðøâà ïîä àíåñòåçèÿ è
ðåíòãåíîâ êîíòðîë. Ïîäîáðÿâàíåòî íà ñèìïòîìèòå å
êðèòåðèé çà óñïåõà íà ïíåâìîäèëàòàöèÿòà. Óñëîæíåíèÿ ñå
ðàçâèâàò ïðè îêîëî 0.2%, à ïåðôîðàöèÿ - ïðè 2-3% îò
áîëíèòå.
Õèðóðãè÷íàòî ëå÷åíèå íà àõàëàçèÿòà âêëþ÷âà ïðåäíà
ìèîòîìèÿ ïðåç ÄÅÑ (ìèîòîìèÿ ïî Heller) ñ àíòè-ðåôëóêñíà
ìîäèôèêàöèÿ(ïî Nissen, Toupet, Dor). Äîñòúïúò ìîæå äà
áúäå àáäîìèíàëåí è òîðàêàëåí. Âúâåæäàíåòî íà ëàïàðî-
ñêîïñêàòà ìèîòîìèÿ äîâåäå äî ñêúñÿâàíå õîñïèòàëèçàöèÿòà
íà áîëíèòå, íàìàëÿâàíå íà óñëîæíåíèÿòà, áúðçî âúçñòàíî-
âÿâàíå è çàâðúùàíå êúì åæåäíåâíàòà äåéíîñò.
ÄÈÔÓÇÅÍ ÑÏ