Кардиология. Сърдечна недостатъчност.

1
ÂÚÒÐÅØÍÀ ÌÅÄÈÖÈÍÀ ÊÀÐÄÈÎËÎÃÈß
ÊÀÐÄÈÎËÎÃÈß
ÑÚÐÄÅ×ÍÀ ÍÅÄÎÑÒÀÒÚ×ÍÎÑÒ
À. Åëåíêîâà
Ñúðäå÷íàòà íåäîñòàòú÷íîñò (ÑÍ) å ñúñòîÿíèå ïðè ñúð-
äå÷íî çàáîëÿâàíå, ïðè êîåòî íåçà-âèñèìî îò àäåêâàòíîòî
êàìåðíî ïúëíåíå ñúðäå÷íèÿò äåáèò å ïîíèæåí è ñúðöåòî
å íåñïîñîáíî äà èçòëàñêâà íåîáõîäèìîòî êîëè÷åñòâî êðúâ
çà çàäîâîëÿâàíå íà ìåòàáîëèòíèòå íóæäè íà òúêàíèòå,
÷èèòî ôóíêöèîíàëíè ïàðàìåòðè ñà â íîðìàëíè ãðàíèöè.
Îñâåí ïîñî÷åíàòà êëàñè÷åñêà äåôèíèöèÿ íà òåðìèíà
ñúðäå÷íà íåäîñòàòú÷íîñò èìà è ðåäèöà äðóãè îïðåäå-
ëåíèÿ, ìåæäó êîèòî å è èçïîëçâàíàòà â êëèíè÷íàòà
ïðàêòèêà äåôèíèöèÿ: ÑÍ å êëèíè÷åí ñèíäðîì íà ëåñíà
óìîðà, çàäóõ, îãðàíè÷åí ôèçè÷åñêè êàïàöèòåò,
áåëî-äðîáåí è/èëè ñèñòåìåí çàñòîé (îòîöè), êîèòî
ñà ðåçóëòàò íà íàìàëåíà ñèñòîëíà è/èëè îãðàíè÷åíà
äèàñòîëíà ôóíêöèÿ íà ñúðöåòî (äèñôóíêöèÿ).
Ñèñòîëíà è äèàñòîëíà äèñôóíêöèÿ íà ñúðöåòî. Â
îñíîâàòà íà ÑÍ ñòîè ñúðäå÷íàòà äèñôóíêöèÿ. Ñèñòî-
ëè÷íàòà äèñôóíêöèÿ ñå õàðàêòåðèçèðà ñ íàìàëåíà
ïîìïåíà äåéíîñò íà ñúðöåòî, ïðè êîåòî èìà ïîíè-
æåíà ôðàêöèÿ íà èçòëàñêâàíå (ÔÈ) è óâåëè÷åí òå-
ëåñèñòîëåí îáåì íà çàñåãíàòàòà ñúðäå÷íà êàìåðà.
Äèàñòîëíàòà ñúðäå÷íà äèñôóíêöèÿ âêëþ÷âà íàðó-
øåíèå íà ðåëàêñàöèÿòà íà êàìåðàòà ïî âðåìå íà
äèàñòîëà ïðè çàïàçåíà ñèñòîëíà ôóíêöèÿ íà êàìå-
ðàòà. Íàìàëåíàòà êàìåðíà ðåëàêñàöèÿ îáóñëàâÿ íà-
ðóøåíèå íà íåéíîòî ïúëíåíå ñ êðúâ. Ñèñòîëíà äèñ-
ôóíêöèÿ íàé-÷åñòî ñå íàáëþäàâà ïðè ÈÁÑ – èíôàð-
êò íà ìèîêàðäà èëè ñúùåñòâóâàùà òèõà ìèîêàðäíà
èñõåìèÿ. Äèàñòîëíàòà äèñôóíêöèÿ å ñðàâíè-òåëíî
ðÿäêà ïðè ìëàäè õîðà è å ÷åñòà ïðè ëèöà â íàïðåä-
íàëà âúçðàñò, ïðè êîèòî å íàëèöå êàìåðíà õèïåðò-
ðîôèÿ è/èëè ìèîêàðäíà èñõåìèÿ. Íå ðÿäêî ïðè åäèí
è ñúùè ïàöèåíò èìà åäíîâðåìåííî èëè ïîñëåäîâà-
òåëíî îôîðìÿíå íà ñèñòîëíà è äèàñòîëíà äèñôóíê-
öèÿ. Ïðè ÷àñò îò ñëó÷àèòå ñúñ ñúðäå÷íà äèñôóíêöèÿ çà
îïðåäåëåí ïåðèîä îò âðåìå òÿ ìîæå äà ñúùåñòâóâà áåç-
ñèìïòîìíî.
Îñòðà è õðîíè÷íà ÑÍ. Õðîíè÷íàòà ÑÍ ìîæå äà ñå èçÿ-
âè çà ïúðâè ïúò ñ ïîÿâàòà íà îñòðà ÑÍ èëè â ñâîåòî õðî-
íè÷íî ïðîòè÷àíå äà èìà åïèçîäè íà èçîñòðÿíå. Òåðìè-
íúò îñòðà ñúðäå÷íà íåäîñòàòú÷íîñò ñå èçïîëçâà çà îáîç-
íà÷àâàíå íà îñòðèÿ êàðäèîãåíåí áåëîäðîáåí îòîê è íà
êàðäèîãåííèÿ øîê. Ïîíàñòîÿùåì ñå ïðåïîðú÷âà äà íå ñå
èçïîëçâà òåðìèíúò îñòðà ÑÍ, à òîé äà áúäå çàìåíÿí ñ ïî-
òî÷íèòå êîíêðåòíè äèàãíîçè îñòúð êàðäèîãåíåí áåëîäðî-
áåí îòîê è êàðäèîãåíåí øîê.
Ëÿâà è äÿñíà ÑÍ. Â çàâèñèìîñò îò äîìèíèðàùèÿ òèï
íà çàñòîé ñ êîíãåñòèÿ ñúîòâåòíî â ìàëêèÿ èëè ãîëåìèÿ
êðúã íà êðúâîîáðàùåíèåòî ÑÍ ñå îïðåäåëÿ êàòî
ëåâîñòðàííà èëè äåñíîñòðàííà, áåç ïðè òîâà äà å
íåîáõîäèìî äà ñå ïîñî÷âà êîÿ îò äâåòå ñúðäå÷íè êàìåðè
å ïî-òåæêî óâðåäåíà. Ïðè ëÿâî-äÿñíà ÑÍ èìà êîíãåñòèÿ â
ìàëêèÿ è ãîëåìèÿ êðúã íà êðúâîîáðàùåíèåòî.
ÑÍ ñ íèñúê è ñ âèñîê ñúðäå÷åí äåáèò. Ïðè ïîâå÷åòî
ñúðäå÷íè çàáîëÿâàíèÿ ïðè íàñòúïèëà ÑÍ ñúðäå÷íèÿò
äåáèò íå íàðàñòâà ïðè ôèçè÷åñêè óñèëèÿ èëè ïîêàçâà
ïîíèæåíèå. Ñ íàïðåäâàíå íà ÑÍ ñúðäå÷íèÿò äåáèò ñå
ïîíèæàâà è ïðè ñúñòîÿíèå íà ïîêîé. Ïðè íÿêîè
çàáîëÿâàíèÿ, êîèòî ïðîòè÷àò ñ ïîâèøåí ñúðäå÷åí äåáèò,
ïðè íàñòúïâàíå íà ÑÍ ìèíóòíèÿò îáåì íà ñúðöåòî
ïîêàçâà íàìàëåíèå, íî ïîðàäè ïîâèøåíèòå ìó èçõîäíè
ñòîéíîñòè îñòàâà ïîâèøåí èëè â ãðàíèöèòå íà íîðìàòà.
Íà òàáë. 1 ñà ïîñî÷åíè çàáîëÿâàíèÿòà, êîèòî ïðè ÑÍ èìàò
íèñúê è âèñîê ñúðäå÷åí äåáèò.
èðê,ÿèíàâÿëîáàçèí÷åäðúÑ
êúñèíñà÷èòîðïÍÑîòèîê
òèáåäíå÷åäðúñ
ÍÑîòèîêèðï,ÿèíàâÿëîáàÇ
òèáåäêîñèâñà÷èòîðï
îòåöðúñàíòñåëîáàí÷èìåõñÈ
àçîêèñêîòîåðèÒ
ÿèíîòðåïèõàíëàèðåòðÀ
èëóòñèôèíçîíåâ-îèðåòðÀ
èöîðîïèí÷åäðúñèíïàëÊ
åöðúñîíáîðäîëåáîí÷èíîðÕ
èèòàïîèìîèäðàÊ
èçîðèöèíáîðäîíðå×
tegaPàíòñåëîÁ
èðåáèðåÁ
èèìåíàèêæåÒ
Òàáë. 1. Çàáîëÿâàíèÿ, êîèòî ïðè ÑÍ ïðîòè÷àò ñ íèñúê
è âèñîê ñúðäå÷åí äåáèò.
Åïèäåìèîëîãèÿ è ìåäèêî-ñîöèàëíà çíà÷èìîñò íà ÑÍ.
 Åâðîïà ÷åñòîòàòà íà ñèìïòîìíàòà ÑÍ ñå äâèæè îò 0,4% äî
2%. Ïðè íàñåëåíèå íà Åâðîïåéñêèòå ñòðàíè îò 900 ìèëèîíà
îêîëî 10 ìèëèîíà äóøè ñà ñ êëèíè÷íè ïðîÿâè íà ÑÍ. Ïðè
âçåìàíå â ïðåäâèä è íà ëèöàòà ñ àñèìïòîìíà ñúðäå÷íà
äèñôóíêöèÿ ÷åñòîòàòà å äâîéíî ïî-ãîëÿìà îò ïîñî÷åíàòà. Áðîÿò
íà ñëó÷àèòå ñúñ ÑÍ íàðàñòâà ñ íàïðåäâàíå íà âúçðàñòòà.
Ëåâîêàìåðíà äèñôóíêöèÿ ñå óñòàíîâÿâà ïðè 2% îò íàñåëåíèåòî
íà âúçðàñò îò 25 äî 65 ã., à çà õîðàòà íà âúçðàñò íàä 65 ã. òîçè
ïðîöåíò ñå äâèæè îò 4 äî 6%.
Åòèîëîãèÿ íà ÑÍ. ÑÍ ìîæå äà âúçíèêíå ïðè áîëåñòè
íà åíäîêàðäà, ìèîêàðäà, ïåðèêàðäà è ãîëåìèòå ñúäîâå.
Ïðè îêîëî 80-90% îò ñëó÷àèòå ñ ÕÑÍ ïîñëåäíàòà ñå
äúëæèíà ëåâîêàìåðíà äèñôóíêöèÿ. Çà Åâðîïà íàé-
÷åñòàòà ïðè÷èíà çà ÑÍ ïðè ëèöà ïîä 75 ã. å ÈÁÑ ñ èëè áåç
èíôàðêò íà ìèîêàðäà. Ïðè îêîëî 75% îò ñëó÷àèòå ñ ÕÑÍ
èìà äàííè çà ÈÁÑ è ÀÕ. Ïî-ìàëúê å ïðîöåíòúò íà äðóãèòå
ïðè÷èíè ñëó÷àèòå çà ëåâîñòðàííà ÑÍ: êëàïíè ñúðäå÷íè

2
ÂÚÒÐÅØÍÀ ÌÅÄÈÖÈÍÀÊÀÐÄÈÎËÎÃÈß
çàáîëÿâàíèÿ, ìèîêàðäèò, êàðäèîìèîïàòèè, âðîäåíè
ñúðäå÷íè ïîðîöè.
Îñòúð êàðäèîãåíåí áåëîäðîáåí îòîê è êàðäèîãåíåí øîê
íàñòúïâàò íàé-÷åñòî ïðè îñòúð èíôàðêò íà ìèîêàðäà
(ÎÌÈ), òåæêà õèïåðòîíè÷íà êðèçà ïðè õèïåðòîíè÷íî
ñúðöå, êëàïíè ñúðäå÷íè çàáîëÿâàíèÿ ñ ËÊ îáðåìåíÿâàíå,
îñòðà ìèòðàëíà è àîðòíà ðåãóðãèòàöèÿ, òåæêà ìèîêàðäíà
èñõåìèÿ (çàøåìåòåí èëè õèáåðíèðàí ìèîêàðä), îñòúð
ïåðèêàðäèò ñúñ ñúðäå÷íà òàìïîíàäà, âèñîêî÷åñòîòíè
òàõèàðèòìèè, òåæêà ìèòðàëíà ñòåíîçà èëè òðîìáîçà íà
ìèòðàëíà êëàïíà ïðîòåçà. Ïðè ïîñëåäíèòå äâå çàáî-
ëÿâàíèÿ âèñîêîñòåïåííèòå âåíîçíà è ïóëìîíàëíà
õèïåðòîíèÿ ñà ðåçóëòàò íà ìåõàíè÷íà ïðå÷êà çà ËÊ
ïúëíåíå.
Õðîíè÷íà äåñíîñòðàííà ÑÍ ñå íàáëþäàâà ïðè ÕÎÁÁ ñ
õðîíè÷íî áåëîäðîáíî ñúðöå, ðåöèäèâèðàù ÁÒÅ,
ïúðâè÷íà ïóëìîíàëíà õèïåðòîíèÿ, òðèêóñïèäàëíà
èíñóôèöèåíöèÿ, óâðåæäàíèÿ íà ïóëìîíàëíàòà êëàïà.
Òåæêàòà òðèêóñïèäàëíà ñòåíîçà è òóìîðèòå íà äÿñíîòî
ïðåäñúðäèå âîäÿò äî ñèñòåìíà âåíîçíà õèïåðòîíèÿ êàêòî
ïðè äåñíîêàìåðíà ñëàáîñò. Îñòðà äåñíîñòðàííà ÑÍ ìîæå
äà âúçíèêíå ïðè ìàñèâíà áåëîäðîáíà åìáîëèÿ, èíôàðêò
íà ìèîêàðäà íà äÿñíàòà êàìåðà, òðîìáîçà èëè äåõèñ-
òåíöèÿ íà òðèêóñïèäàëíà êëàïíà ïðîòåçà, ìèîêàðäèò ñ
ïðåäèìíî äåñíîêàìåðíî àíãàæèðàíå, åíäîêàðäèò ñ òåæêà
äåñòðóêöèÿ íà òðèêóñïèäàëíàòà èëè ïóëìîíàëíàòà êëàïè
è äð.
Ïðåäðàçïîëàãàùè è ïðîâîêèðàùè ôàêòîðè. Ïðè
ñúùåñòâóâàëà ñúðäå÷íà äèñôóíêöèÿ ïîÿâàòà íà ìàíè-
ôåñòíà ÑÍ ìîæå äà áúäå ïðîâîêèðàíà îò ðåäèöà ôàêòîðè:
�‹�‹�‹�‹�‹Ñïèðàíå íà ïðîâåæäàíîòî ëå÷åíèå
�‹�‹�‹�‹�‹Ãîëÿì ïðèåì íà ãîòâàðñêà ñîë
�‹�‹�‹�‹�‹Ïîÿâà íà ñúðäå÷íè àðèòìèè
�‹�‹�‹�‹�‹Âúçíèêâàíå íà èíôåêöèîçíî çàáîëÿâàíå
�‹�‹�‹�‹�‹Ôèçè÷åñêè èëè ïñèõè÷åñêè ñòðåñ
�‹�‹�‹�‹�‹Áåëîäðîáåí åìáîëèçúì
�‹�‹�‹�‹�‹Íåêîíòðîëèðàíà àðòåðèàëíà õèïåðòîíèÿ
�‹�‹�‹�‹�‹Ïîÿâà íà âúçïàëèòåëíè ñúðäå÷íè çàáîëÿâàíèÿ
�‹�‹�‹�‹�‹Ïðèáàâÿíå íà äðóãî âúòðåøíî çàáîëÿâàíå (áúá-
ðå÷íî, åíäîêðèííî)
Êîìïåíñàòîðíè ìåõàíèçìè. Ïðè ñúðäå÷íè çàáîëÿâàíèÿ
ñå îôîðìÿò êîìïåíñàòîðíè ìåõàíèçìè, êîèòî â çàâè-ñèìîñò îò
âèäà íà ñúðäå÷íàòà áîëåñò çà ïî-äúëúã èëè ïî-êðàòúê ïåðèîä
îò âðåìå ñúäåéñòâàò çà ïîääúðæàíå íà íîðìàëíè ñòîéíîñòè íà
ñúðäå÷íèÿ äåáèò è íà ÀÍ ñ àäåêâàòíî êðúâîñíàáäÿâàíå íà
æèçíåíî âàæíèòå îðãàíè. Ïðè ìàêñèìàëíà èçðàçåíîñò íà âñåêè
åäèí îò êîìïåí-ñàòîðíèòå ìåõàíèçìè íà ïðåäåí ïëàí ìîãàò äà
ñå èçÿâÿò íåãàòèâíè ïîñëåäñòâèÿ, êîèòî ñúäåéñòâàò çà çàäúëáî-
÷àâàíå íà ÑÍ è âëîøàâàò ïðîãíîçàòà íà ñúðäå÷íîòî çàáîëÿâàíå.
Ïîâèøåíà ñèìïàòèêóñîâà àêòèâíîñò. Ðåôëåêòîðíîòî
ïîâèøåíèå íà ñèìïàòèêóñîâèÿ òîíóñ ñ óâåëè÷åíî
îòäåëÿíå íà íîðàäðåíàëèí è àäðåíàëèí ñúäåéñòâà çà
ïîâèøåíèå íà ìèîêàðäíèÿ êîíòðàêòèëèòåò, íà ñúðäå÷íàòà
÷åñòîòà è íà êàìåðíàòà èçîîáåìíà ðåëàêñàöèÿ. Óñòàíî-
âåíî å, ÷å ïðè ñúðäå÷íà íåäîñòàòú÷íîñò âèñîêèòå
ïëàçìåíè íèâà íà êàòåõîëàìèíèòå êîðåëèðàò ñ ÷åñòîòàòà
íà æèâîòîçàñòðàøàâàùèòå àðèòìèè è ñ íàìàëåíèå íà
ïðîäúëæèòåëíîñòòà íà æèâîòà.
Íåâðî-õîðìîíàëíè ïðîìåíè. Ïðè ÑÍ èìà àêòèâèðàíå
íà ñèñòåìàòà ðåíèí-àíãèîòåíçèí-àëäîñòåðîí, óâåëè÷åíè
ïëàçìåíè íèâà íà àíòèäèóðåòè÷íèÿ õîðìîí è íà
íàòðèóðåòè÷íèòå ïåïòèäè. Óñòàíîâÿâà ñå ñúùî óâåëè÷åíà
ïðîäóêöèÿ íà åíäîòåëèí 1. Ïîñî÷åíèòå õîðìîíàëíè
ïðîìåíè âîäÿò äî óâåëè÷åí òîíóñ íà àðòåðèîëè è âåíóëè
è äî çàäðúæêà íà íàòðèé è âîäà. Òåçè ïðîìåíè ñà îò
çíà÷åíèå çà óâåëè÷åíèå íà ïðåä- è ñëåäíàòîâàðâàíåòî íà
ñúðöåòî è çà îáðàçóâàíå íà îòîöè. Ïîâèøåíîòî ïðåä-
íàòîâàðâàíå ÷ðåç ìåõàíèçìà íà Frank-Starling ñúäåéñòâà
çà èçâåñòíî íàðàñòâàíå íà ÓÎ íà ñúðöåòî. Ïîâèøåíîòî
ïðåä- è ñëåäíàòîâàðâàíå íà ñúðöåòî óâåëè÷àâàò íåãîâàòà
ðàáîòà è êèñëîðîäíèòå ìó íóæäè. Çíà÷èòåëíèÿò àðòåðèî-
ëàðåí ñïàçúì ìîæå äà ïîíèæè òúêàííàòà ïåðôóçèÿ.
Õèïåðòðîôèÿ íà ìèîêàðäà. Ïðè ïîâèøåí ñèñòîëåí èëè
äèàñòîëåí ñòðåñ íà ìèîêàðäà âúçíèêâà ìèîêàðäíà õèïåðòðîôèÿ
â ðåçóëòàò íà óâåëè÷åí áèîñèíòåç íà ïðîòåèíè è
ðèáîíóêëåèíîâà êèñåëèíà. Ìèîêàðäíàòà õèïåðòðîôèÿ ñå
õàðàêòåðèçèðà ñ óâåëè÷åíèå íà äúë-æèíàòà, äåáåëèíàòà è îáåìà
íà ìèîöèòèòå. Çà ðàçâèòèåòî íà ìèîêàðäíà õèïåðòðîôèÿ
çíà÷åíèå ñå îòäàâà îùå íà àêòèâèðàíåòî íà ñèìïàòèêóñà è íà
ïîâèøåíèòå êàòåõîë-àìèíîâè íèâà. Â õèïåðòðîôèðàëèòå
ìèîêàðäíè êëåòêè èìà óâåëè÷åíèå íà âúòðåêëåòú÷íèÿ êàëöèåâ
ïîòîê è íà öèêëè÷íèÿ ÀÌÐ. Çà äàäåí ïåðèîä îò âðåìå
õèïåðòðîôè-ðàëèÿò ìèîêàðä îñèãóðÿâà ïîäîáðåíèå íà
ìèîêàðäíèÿ êîíòðàêòèëèòåò. Ïðè ñèëíî èçðàçåíà ìèîêàðäíà
õèïåð-òðîôèÿ íà ïðåäåí ïëàí èçëèçàò íåãàòèâíèòå ïîñëåäñòâèÿ
íà òîçè êîìïåíñàòîðåí ìåõàíèçúì. Ïðè õèïåðòðîôè-ðàëàòà
ìèîêàðäíà êëåòêà óâåëè÷åíèåòî íà íåéíàòà ïëîù å ñàìî 1/3 îò
ãîëåìèíàòà íà óâåëè÷åíèåòî íà äåáåëèíàòà è, êîåòî çàòðóäíÿâà
îáìÿíàòà íà ãàçîâå, éîíè è ìåòàáî-ëèòè. Ïðè õèïåðòðîôèÿ íà
ìèîêàðäà èìà íåñúîòâåòñòâèå, ìåæäó íàëè÷íàòà ìóñêóëíà ìàñà
è êàïèëÿðíàòà ìðåæà íà ñúðöåòî, â ðåçóëòàò íà êîåòî å íàëèöå
ðåëàòèâíî íàìàëåíèå íà êîðîíàðíèÿ êðúâîòîê è íà êîðîíàðíèÿ
ðåçåðâ. Âúçíèêâàùàòà èñõåìèÿ ïðè òåçè óñëîâèÿ å îñîáåíî
ñèëíî èçðàçåíà â ñóáåíäîêàðäíèòå ñëîåâå íà ìèîêàðäà.
Ïîñòåïåííî ìèîêàðäíàòà õèïåðòðîôèÿ âîäè äî äèñòðîôèÿ è
äî èç÷åðïâàíå íà ìèîêàðäíèÿ êîíòðàêòèëåí ðåçåðâ.
Äèëàòàöèÿ íà êàìåðèòå íà ñúðöåòî. Ïîâèøåíîòî
ïúëíåíå íà ñúðöåòî âîäè äî ïî-ãîëÿìà ðàçòåæèìîñò íà
êàìåðíèÿ ìèîêàðä è òàêà ñå ðåàëèçèðà ìåõàíèçìúò íà
Frank-Starling – óâåëè÷åíèå íà ÓÎ íà ñúðöåòî. Ñèëíî
èçðàçåíàòà äèëàòàöèÿ íà ñúðäå÷íèòå êóõèíè è ïîíè-
æåíèÿò êîíòðàêòèëèòåò íà ìèîêàðäà âîäÿò äî íàìàëåíèå
íà ÔÈ è ôîðìèðàíå íà ãîëÿì ðåçèäóàëåí êðúâåí îáåì.
Áèîôèçè÷íèòå ïðîìåíè â ìèîêàðäà ïðè ÑÍ âêëþ÷âàò:
çàãóáà íà ìèîêàðäíè êëåòêè, íàìàëåíî êîëè÷åñòâî íà
îñâîáîæäàâàíå íà êàëöèåâè éîíè îò ñàðêîïëàçìåíèÿ
ðåòèêóëóì êúì òðîïîíèíà, íåäîñòàòú÷íîñò íà òðîïîíèí-
òðîïîìèîçèíîâèÿ êîìïëåêñ.
Õåìîäèíàìèêà. Ïðîìåíèòå â õåìîäèíàìèêàòà ïðè
ÕÑÍ ïðè âîäåùà äèñôóíêöèÿ íà ëÿâàòà è äÿñíàòà êàìåðè
ñà îòðàçåíè íà òàáë. 2.
Ñòåïåíè íà ñúðäå÷íà íåäîñòàòú÷íîñò. Ñïîðåä ôóíê-
öèîíàëíàòà êëàñèôèêàöèÿ íà Íþéîðêñêàòà êàðäè-
îëîãè÷íà àñîöèàöèÿ (NYHA) ÕÑÍ ñå ãðàäèðà â ÷åòèðè
êëàñà â çàâèñèìîñò îò ñóáåêòèâíàòà ñèìïòîìàòèêà íà
áîëíèÿ.
Êëàñ ². Íÿìà îãðàíè÷åíèå íà îáè÷àéíàòà ôèçè÷åñêà
àêòèâíîñò, êîÿòî íå âîäè äî óìîðà, çàäóõ èëè ñúðöåáèåíå.

3
ÂÚÒÐÅØÍÀ ÌÅÄÈÖÈÍÀ ÊÀÐÄÈÎËÎÃÈß
ÊËàíÿèöêíóôñèäàíëîòñèÑ
àíÿèöêíóôñèäàíëîòñèÑ
àðåìàêàòàíñÿä
.%05<àðåìàêàòàâÿëàíÈÔ
àíåèíåùàðêúñàíòñîðîêñàíäåðÑ
1<èðáèôåòèíòíåðåôìóêðèö
ces/cric
04>ÊËàíìåáîíåëîòñèñåëåÒ
.2m/lm
íå÷èëåâó,ÈÔàíåëàìàÍ
.ÊÄàíìåáîíåëîòñèñåëåò
ÊËàíÿèöêíóôñèäàíëîòñàèÄ
àíìåáîèòñîðîêñèíåëàìàÍ
èäàðîïåíåíëúïîòîíðåìàêîâåë
àíòñîìèæåòñàðàíåëàìàí
íåëàìàíèëèàíåòñàòàíðåìàê
.ìåáîíåðåìàêîâåë
ÊÄàíëîòñàèäèëè/èàíëîòñèñèðÏ
îíëîòñàèäåëåò-ÿèöêíóôñèä
âåíàãÿëàíîíäåðñ,ÊÄâåíàãÿëàí
mm8>ÍÂÖèåèäðúñäåðïîíñÿä
îíçîíåâîíìåòñèñîíåøèâîï;gH
.O2Hmm041>åíàãÿëàí
àíëîòñàèäèëè/èàíëîòñèñèðÏ
îíëîòñàèäåëåò-ÊËàíÿèöêíóôñèä
.gHmm21>ÊËâåíàãÿëàí
âåíàãÿëàíîí÷èëîòñàèÄ
.gHmm51>silanomlup.a
ÊËàíåíàðèñåðãîðïèðÏ
àíëàíîìëóï-ÿèöêíóôñèä
ñúñÿèíîòðåïèõ
gHmm03>åíàãÿëàíîí÷èëîòñèñ
.gHmm02>åíàãÿëàíîíäåðñè
Tàáë. 2. Ïðîìåíè â õåìîäèíàìèêàòà ïðè ÑÍ ñ âîäåùà
äèñôóíêöèÿ íà ËÊ è íà ÄÊ
Êëàñ ²². Èìà ëåêî îãðàíè÷åíèå íà ôèçè÷åñêàòà àêòèâ-
íîñò, ëèïñâàò îïëàêâàíèÿ ïðè ïîêîé, îáè÷àéíèòå
ôèçè÷åñêè íàòîâàðâàíèÿ âîäÿò äî óìîðà, ñúðöåáèåíå èëè
çàäóõ.
Êëàñ ²²². Èçðàçåíî îãðàíè÷åíèå íà ôèçè÷åñêàòà
àêòèâíîñò, íÿìà îïëàêâàíèÿ ïðè ïîêîé, íî ïî-ìàëêè îò
îáè÷àéíèòå ôèçè÷åñêè óñèëèÿ âîäÿò äî óìîðà, ñúðöå-
áèåíå èëè çàäóõ.
Êëàñ IV. Íåâúçìîæíîñò çà èçâúðøâàíå íà êàêâàòî è äà
å ïî ñòåïåí ôèçè÷åñêà àêòèâíîñò, áåç äà ñå ïîÿâÿò
ñèìïòîìèòå íà ÑÍ, êîèòî ñà íàëèöå è ïðè ïîêîé, è ÿñíî
ñå çàñèëâàò ïðè ìèíèìàëíè ôèçè÷åñêè íàòîâàðâàíèÿ.
Êëàñèôèêàöèÿòà íà ñòàäèèòå íà ÕÑÍ íà Ëàíã, Ñòðà-
æåñêî, Âàñèëåíêî ñå áàçèðà íà ñóáåêòèâíàòà è îáåêòèâ-
íàòà ñèìïòîìàòèêà íà ÑÍ. Â ² ñòàäèé ñà áîëíèòå ñ ëåâîñò-
ðàííà èëè äåñíîñòðàííà ÑÍ, êîèòî èìàò ïðè ôèçè÷åñêî
íàòîâàðâàíå óìîðà, çàäóõ, ñúðöåáèåíå, íî ëèïñâàò îáåê-
òèâíè äàííè çà êîíãåñòèÿ ñ